oostende de haan blankenberge

Strandbloemen erkend als immaterieel erfgoed

Strandbloemen verkopen is een unieke traditie aan onze kust. Het gebruik van strandbloemen maken en verkopen is dankzij Kusterfgoed nu officieel erkend als immaterieel erfgoed.

Tijdens de zomermaanden toveren kinderen sinds jaar en dag bloemenkraampjes tevoorschijn op het strand. De kinderen etaleren vol trots strandbloemen die ze knutselden in allerlei vormen en kleuren en ruilen ze met plezier voor handen vol schelpen. Dankzij de aanvraag van Kusterfgoed, krijgt deze traditie een plaats op de Inventaris Vlaanderen van het Immaterieel Cultureel Erfgoed. Doordat dit immaterieel erfgoed nu erkend is, kunnen we het beter bewaren voor de toekomst en doorgeven aan volgende generaties.

Het ontstaan van het strandbloemenspel is onduidelijk, wel is zeker dat het al sinds het interbellum van generatie op generatie wordt doorgegeven. Vooral de opkomst van het massatoerisme na de tweede wereldoorlog zorgde voor meer spelende kinderen aan de kust en dus ook voor een toename van strandbloemenwinkeltjes. Zelfs nu, in de eenentwintigste eeuw, blijft de kern van het spel ongewijzigd: Je maakt bloemen van papier, prikt ze in een toonbank van zand, lokt klanten en neemt schelpen in ontvangst als betaling voor je koopwaar. Ook de knutseltechnieken en materialen (crêpepapier, houten stokjes, metaaldraad) zijn tot op vandaag grotendeels hetzelfde gebleven, al kunnen er kleine verschillen zijn per kustgemeente en per familie. Wil je meer weten over deze traditie? Neem dan een kijkje op het digitaal strandbloemenverhaal. 

Elke zomer stimuleert de verkoop van strandbloemen de creativiteit en het contact tussen lokale kinderen en vakantiegangers uit binnen- en buitenland. De kinderen leren hierbij heel wat skills. Zo raken ze niet alleen bedreven in verkooptechnieken en prijssetting, maar leren ze ook communiceren met kinderen die een andere taal spreken. De strandbloemenverkoop is dus niet alleen een traditie die de verschillende generaties binnen een familie verbindt, maar ook kinderen van verschillende achtergronden samenbrengt.

In 2016 zette Kusterfgoed dit immaterieel erfgoed al in de kijker met het project ‘Strand in Bloei’. Kusterfgoed organiseerde workshops strandbloemen maken, vertelnamiddagen, een online fotowedstrijd en in de bibliotheken werd een kleurrijk (papieren) bloemenveld aangelegd. Tot slot dook Kusterfgoed in de geschiedenis en ging ze op zoek naar de oorsprong, evolutie en eigenheid van de traditie wat resulteerde in een krantje ‘Strand in Bloei’ en een digitaal strandbloemenverhaal. Kusterfgoed integreerde het strandbloemenverhaal ook in recentere projecten zoals ‘Erfgoedzomer 2020’ waar erfgoedspelen op het strand onder de aandacht werd gebracht.

 

Ter ere van de erkenning van standbloemen maken en verkopen als immaterieel erfgoed, kan je de documentaire van Katrien Vermeire ‘Der Kreislauf’ uit 2014 opnieuw bekijken.